Rehber
Kübaj Hesabı Nasıl Yapılır? İlk Durum – Son Durum Ölçümü
Hafriyat ve dolgu kübajında tartışmasız sonuç için ölçüm ne zaman, nasıl yapılmalı? Kesit yöntemi, yüzey modeli ve hakediş raporu.
· 2 dk okuma · Ege Harita
Hafriyat işinde para metreküple konuşur. Taşeron kazdığı toprağın, işveren ödediği metreküpün doğru olduğundan emin olmak ister. Bu güveni sağlayan şey, iki tarafın da kabul edeceği bir ölçüm yöntemidir. Kübaj hesabının temeli basittir: işten önceki yüzey ile işten sonraki yüzey arasındaki hacim.
İlk durum ölçümü neden kaçırılmamalı?
Kazı başladıktan sonra arazinin eski hâli bir daha ölçülemez. İlk durum ölçülmediyse hacim, ancak eski bir harita ya da proje kotları üzerinden yaklaşık hesaplanabilir; bu da tartışmaya açıktır. Kural basit: iş makinesi girmeden önce ölçüm.
İki ölçüm aynı referansa bağlanmalı
İlk ve son ölçüm farklı referanslarla yapılırsa aradaki fark ölçüm hatasını da içerir. Bu yüzden sahaya kalıcı sabit noktalar kurulur, her iki ölçüm de bu noktalara ve TUSAGA-Aktif sistemine bağlanır.
Kesit yöntemi mi, yüzey modeli mi?
- Kesit yöntemi: belirli aralıklarla alınan enkesitlerin alanlarından hacim hesaplanır. Yol ve kanal gibi uzun işlerde yaygındır.
- Yüzey modeli (iki yüzey farkı): ilk ve son durumun üç boyutlu modelleri karşılaştırılır. Düzensiz şekilli sahalarda ve stok yığınlarında daha gerçekçidir.
Hakediş raporlarında çoğunlukla ikisini birlikte sunuyoruz: model hacmi ve kontrol için kesitler.
Drone ile kübaj
Geniş sahalarda ve büyük stok yığınlarında drone ile ölçüm, yüzeyi çok daha yoğun noktayla tarif eder ve yığının üzerine çıkmayı gerektirmez. Bitki örtüsü olan kısımları yersel ölçümle tamamlarız.
Hakediş raporunda neler olmalı?
- Ölçüm tarihleri ve kullanılan referans noktaları.
- İlk ve son durum paftaları.
- Kazı ve dolgu hacimleri ayrı ayrı.
- Kesitler ve hacim tabloları.
- Tarafların imzalayabileceği tutanak sayfası.